Cúm mùa
Cúm mùa là nhiễm virus cúm đường hô hấp, khởi phát đột ngột với sốt cao và đau nhức toàn thân rõ rệt hơn cảm lạnh. Đa số hồi phục trong 1-2 tuần.
Tổng quan
Cúm mùa do virus cúm (influenza) gây ra, lây qua giọt bắn đường hô hấp. Khác với cảm lạnh vốn khởi phát từ từ, cúm thường ập đến đột ngột: người bệnh đang bình thường thì trong vài giờ thấy sốt cao, ớn lạnh và đau nhức khắp người.
Giai đoạn nặng nhất thường ở 2-3 ngày đầu, sau đó sốt giảm dần và người bệnh hồi phục trong khoảng 1-2 tuần. Cảm giác mệt và ho có thể còn kéo dài thêm vài tuần.
Cúm nhìn chung lành tính ở người khỏe mạnh, nhưng có thể gây biến chứng nặng ở người trên 65 tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người có bệnh phổi hoặc tim mạch mạn tính. Tiêm vắc xin cúm hằng năm là biện pháp phòng bệnh được khuyến cáo rộng rãi.
Các biểu hiện thường gặp
- Sốt cao đột ngột, thường kèm ớn lạnh, rét run
- Đau nhức cơ và khớp khắp người
- Đau đầu
- Mệt mỏi nhiều, chỉ muốn nằm
- Ho khan
- Đau họng
- Chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi
Khi nào cần lưu ý
- Sốt đã giảm rồi lại tăng trở lại, hoặc ho nặng lên sau khi đã đỡ
- Triệu chứng không cải thiện sau 5-7 ngày
- Người trên 65 tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ dưới 5 tuổi
- Đang có bệnh phổi, tim mạch, thận, gan mạn tính hoặc đái tháo đường
- Đang dùng thuốc ức chế miễn dịch
- Ăn uống kém, đi tiểu ít, khô môi miệng
Dấu hiệu cần được đánh giá khẩn cấp
- Khó thở hoặc thở hụt hơi khi nghỉ ngơi
- Đau hoặc tức nặng ngực liên tục
- Lơ mơ, lú lẫn, gọi khó tỉnh
- Co giật
- Môi hoặc đầu chi tím tái
- Nôn nhiều không uống được nước, dấu hiệu mất nước nặng
Khi nào nên đi khám
Nên đến khám Nội tổng quát hoặc Truyền nhiễm khi thuộc nhóm nguy cơ cao (người cao tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, có bệnh nền), hoặc khi triệu chứng nặng lên thay vì cải thiện sau vài ngày.
Bác sĩ thường chẩn đoán dựa vào bệnh cảnh và yếu tố dịch tễ; xét nghiệm nhanh tìm virus cúm có thể được dùng khi kết quả sẽ thay đổi hướng xử trí. Nghe phổi và chụp X-quang ngực được cân nhắc khi nghi ngờ biến chứng viêm phổi. Việc dùng thuốc kháng virus hay không là quyết định của bác sĩ dựa trên thời điểm khởi phát và nhóm nguy cơ.