Đau nửa đầu (Migraine)

Tổng quan

Migraine là một rối loạn thần kinh gây ra những cơn đau đầu lặp đi lặp lại. Cơn điển hình đau một bên đầu, cảm giác giật theo nhịp mạch, mức độ vừa đến nặng, kéo dài từ vài giờ đến ba ngày nếu không được xử trí.

Nhiều người có yếu tố khởi phát khá ổn định: thiếu ngủ hoặc ngủ quá nhiều, bỏ bữa, căng thẳng, thay đổi nội tiết trong chu kỳ kinh nguyệt, rượu bia, ánh sáng chói, mùi nồng, thay đổi thời tiết. Ghi lại nhật ký cơn đau giúp nhận ra những yếu tố này.

Khoảng một phần ba người bệnh có tiền triệu (aura) trước cơn: nhìn thấy điểm sáng nhấp nháy, đường zigzag, mất một phần thị trường, hoặc tê bì lan dần ở tay và mặt, thường kéo dài 20-60 phút.

Các biểu hiện thường gặp

• Đau một bên đầu, có thể đổi bên giữa các cơn
• Đau kiểu mạch đập, giần giật
• Đau tăng lên khi vận động, đi lại, cúi người
• Buồn nôn hoặc nôn
• Sợ ánh sáng, sợ tiếng động
• Nhìn thấy điểm sáng nhấp nháy hoặc đường zigzag trước cơn
• Mệt lả và khó tập trung sau khi cơn đau qua

Khi nào cần lưu ý

• Cơn đau dày hơn hoặc nặng hơn trước rõ rệt
• Phải dùng thuốc giảm đau quá nhiều ngày trong tháng
• Cơn đau thay đổi tính chất so với các cơn quen thuộc
• Đau đầu lần đầu xuất hiện sau tuổi 50
• Đau đầu kèm sốt hoặc sụt cân không rõ lý do
• Đang mang thai hoặc có bệnh tim mạch, tăng huyết áp

Dấu hiệu cần được đánh giá khẩn cấp

• Đau đầu dữ dội đột ngột, đạt đỉnh trong vài giây đến một phút, chưa từng gặp
• Đau đầu kèm yếu hoặc liệt tay chân, méo miệng, nói khó
• Đau đầu kèm sốt cao và cứng gáy
• Đau đầu kèm co giật hoặc rối loạn ý thức
• Đau đầu xuất hiện ngay sau chấn thương đầu
• Nhìn đôi hoặc mất thị lực đột ngột

Khi nào nên đi khám

Nên khám chuyên khoa Thần kinh khi cơn đau tái phát nhiều lần, ảnh hưởng đến công việc và sinh hoạt, hoặc khi tính chất cơn đau thay đổi.

Bác sĩ chẩn đoán migraine chủ yếu dựa vào mô tả cơn đau và khám thần kinh, nên việc ghi lại nhật ký cơn (thời điểm, độ dài, yếu tố khởi phát, thuốc đã dùng) rất có giá trị. Chụp cắt lớp hoặc cộng hưởng từ sọ não không cần thiết cho migraine điển hình, chỉ được chỉ định khi có dấu hiệu cảnh báo gợi ý nguyên nhân khác.